Khái quát về quá trình hình thành và phát triển
Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) - tiền thân là Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSD) đã có lịch sử 16 năm dựng xây và phát triển với các dấu mốc quan trọng sau:
Ngày 27/7/2005, Trung tâm Lưu ký Chứng khoán được thành lập theo Quyết định số 189/2005/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ với mô hình là đơn vị sự nghiệp có thu; Ngày 18/12/2008, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 171/2008/QĐ-TTg về việc thành lập Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSD) trên cơ sở chuyển đổi, tổ chức lại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán và chuyển đổi mô hình tổ chức hoạt động sang mô hình Công ty TNHH Nhà nước một thành viên thuộc sở hữu Nhà nước với mức vốn điều lệ ban đầu là 1.000 tỷ đồng, cơ cấu tổ chức quản lý và điều hành của VSD bao gồm: Hội đồng quản trị, Ban Kiểm soát, Tổng Giám đốc và bộ máy giúp việc gồm chi nhánh và các phòng/ban chuyên môn.
Ngày 16/12/2022 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 26/2022/ QĐ-TTg về việc thành lập, tổ chức và hoạt động của Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) trên cơ sở kế thừa tất cả quyền lợi, trách nhiệm của VSD theo quy định của pháp luật; thực hiện quyền, nghĩa vụ theo quy định. VSDC là doanh nghiệp nhà nước được tổ chức quản lý dưới hình thức Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, có trụ sở chính tại Hà Nội và chi nhánh tại Tp. Hồ Chí Minh, có tên giao dịch quốc tế là Viet Nam Securities Depository and Clearing Corporation (VSDC). Cơ cấu tổ chức quản lý của VSDC bao gồm: Hội đồng thành viên, Tổng giám đốc, Ban kiểm soát và các phòng, ban nghiệp vụ chuyên môn. Bắt đầu từ ngày 10/8/2023, VSDC hoạt động theo tên gọi và con dấu mới.
Trải qua 16 năm hoạt động, VSDC luôn tự hào đã thực hiện tốt vai trò và sứ mệnh đặc biệt của mình khi trở thành trung tâm điều phối và vận hành mọi hoạt động hỗ trợ sau giao dịch của thị trường, đảm bảo cho các dòng tiền và tài sản trên thị trường chứng khoán luôn chu chuyển nhịp nhàng, thông suốt, bảo mật đồng thời không ngừng phát triển các sản phẩm, dịch vụ mới và tích cực chủ động hội nhập quốc tế, góp phần không nhỏ vào sự lớn mạnh của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Định hướng phát triển đến 2030

Trong giai đoạn tới, mục tiêu chung của ngành chứng khoán là cơ cấu lại toàn diện để thị trường chứng khoán trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế. Bám sát mục tiêu chung của ngành chứng khoán, VSDC sẽ tiếp tục đồng hành cùng thị trường chứng khoán (TTCK). Trên cơ sở kế thừa và phát huy những thành tựu đã đạt được trên chặng đường đã qua, trong giai đoạn phát triển tới, VSDC sẽ tập trung nguồn lực thực hiện các mục tiêu và nhiệm vụ trọng tâm cả trong ngắn hạn và dài hạn nhằm không ngừng đổi mới cải tiến kỹ thuật đảm bảo hỗ trợ cho thị trường vận hành hiệu quả, bảo mật và an toàn, cụ thể:
Thứ nhất, nghiên cứu các giải pháp về quản trị, mô hình tổ chức theo thông lệ quốc tế nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động của VSDC.
Thứ hai, VSDC sẽ triển khai một số sản phẩm/dịch vụ mới sau khi được sự chấp thuận của cơ quan quản lý như: nghiệp vụ giao dịch trong ngày và thanh toán chứng khoán chờ về; mô hình đối tác bù trừ thanh toán trung tâm (CCP) cho TTCK cơ sở; tiếp tục nghiên cứu và triển khai hợp đồng tương lai trên bộ chỉ số mới; liên kết với các tổ chức lưu ký, bù trừ thanh toán khu vực để cung cấp các dịch vụ xuyên biên giới để góp phần hình thành trung tâm lưu ký, bù trừ thanh toán mang tính khu vực (ICSD, ICCP), tiến tới cung cấp các dịch vụ lưu ký, đăng ký, bù trừ thanh toán thực hiện quyền cho các giao dịch xuyên biên giới.
Thứ ba, VSDC cũng sẽ tiếp tục tập trung vào nâng cao đầu tư ứng dụng công nghệ thông tin trong các hoạt động nghiệp vụ như ứng dụng công nghệ Blockchain, Big data, E-meeting.v.v. tạo nền tảng để VSDC nâng cao hiệu quả hoạt động nghiệp vụ, tiếp tục đa dạng hoá sản phẩm dịch vụ theo thông lệ và chuẩn mực quốc tế.
Thứ tư, tiếp tục đẩy mạnh hợp tác quốc tế qua đó thúc đẩy phát triển các dịch vụ hỗ trợ cho các giao dịch xuyên biên giới, hướng tới các liên kết quốc tế để vòng tuần hoàn tiền và tài sản không chỉ luân chuyển nhịp nhàng, thông suốt an toàn trên TTCK trong nước mà còn lan tỏa ra các thị trường khu vực và quốc tế, đáp ứng tốt hơn nữa nhu cầu hội nhập và phát triển của TTCK Việt Nam.
Thứ năm, xây dựng phát triển nguồn nhân lực cả về số lượng và chất lượng nhằm đảm bảo thực hiện tốt các chức năng, nhiệm vụ được giao và mục tiêu phát triển của VSDC...
Việc chuyển đổi thành công sang hoạt động theo mô hình Tổng công ty theo Luật chứng khoán năm 2019 đã, đang và sẽ giúp VSDC nâng tầm vị thế, mở rộng hơn nữa khả năng cung cấp dịch vụ và hỗ trợ giao dịch cho thị trường. Đây là dấu mốc phát triển mới, góp phần vào việc đưa thị trường chứng khoán Việt Nam ngày càng phát triển theo hướng bền vững và hiệu quả.